Фалсафаи ваҳдат

24.06.2016 Ҳеҷ як қавму миллат таърих ва мавҷудияти хешро наметавонад бе муттаҳидӣ, ваҳдати воқеӣ, ҷонбозиҳо сулҳу оромиро нигоҳ дорад. Ифтихорварзӣ ва арҷгузории аҷдодони пешгузаштаамон аз ин қавму миллат ва дӯстдорӣ аз макони зисташон буд, ки таърих ва ҳастиашонро то ба имрӯз нигоҳ дошта тавонистанд.
Одамон табиатан ва рӯҳан аз тариқи фишору зӯроварӣ дар ваҳдату ягонагӣ буда наметавонанд. Дар ҳолати ҷудоиандозиҳо аз рӯи сабабҳо, нишонаҳои гуногун ва нобоварӣ ба ҳамдигар, ваҳдат дурӯғин, ба қавле «дудмонанд» мешавад. Ваҳдате, ки асосаш гуногуншакливу рангорангӣ аст, воқеитару қавитар нисбат ба онест, ки асосашро якнавъӣ, якхелӣ ва якнавохтӣ ташкил медиҳад.
Ваҳдату ягонагӣ агар самимӣ ва фазои озод дошта бошанд. дар одамон эҳсоси ҳаловатбахшӣ ва ризоиятро ба вуҷуд оварда, дар ин замина талош ё амали онҳоро баҳри иҷрои ҳадафҳо ба вуҷуд меоранд. Ин ҳолати рӯҳӣ-равонӣ, ки аз иттиҳоди одамон неру мегирад, имкони ҳалли ҳама гуна мушкилотро дорад.
Ҷумҳурии Тоҷикистон барои тамоми мардуме, ки он ҷо таваллуд шудаанд, бояд азиз бошад. Тоҷикон аз гуногунии қавму миллатҳои маскуни Ватанашон он гоҳ дар бим нахоҳанд буд, агар бо онҳо дар афкору андеша, ҳадафу ниятҳо, ҳуқуқу озодиҳо ва талошҳои дигар баҳри саодати зиндагӣ якхела бошанд. Ҳамдигарфаҳмӣ ва ҳамкории қавмӣ-миллӣ, принсипӣ бо дастовардҳои тамоми ниёзҳои мардум бояд муаррифӣ шаваду ин дастовардҳо ҳифз ва таҳким ёбанд.
Ваҳдати чандинасраи аҷдодон таҷассумгари иродаи таърихии миллат мебошад ва сиёсати давлатӣ бояд дар заминаи ирода, афкор ва таҷрибаи таърихии ваҳдату ҳамзистӣ бо дигар қавму миллатҳои маскуни Ҷумҳурии Тоҷикистон пурра гардида, роҳандозӣ шавад. Барои таҳкими давлатдорӣ ва иншои таърихи минбаъдаи одамон ваҳдати гуногунранги дохилиқавмӣ, миллӣ ва байнимиллиро бояд ҳифзу ташаккул дод.
Ба ваҳдату ягонагии миллат хатар он вақт таҳдид хоҳад кард, агар нобаробарии иҷтимоӣ зиёд гардад ва ҳуқуқу озодиҳою шарафу номуси шахс поймол гардад. Ҳамзамон эътиқоду боварии шахс агар нобуд карда шаваду ҷудоиандозӣ ба хотири манофеи муайян дар сиёсат роҳандозӣ шавад.
Одатан мушкилоту низоъҳои душворҳал ё муғризона ташкилшуда ба ваҳдат рахна зада, иттиҳодро аз байн мебаранд ва ин вазъ боиси харобшавии тафаккури шахсӣ ва дар маҷмӯъ, шуури ҷамъиятӣ мегарданд. Собит шудааст, ки роҳи ҳалли ҳама гуна мушкилот- ин ба оромии рӯҳӣ овардани одамон, таъмини адолату ҳақиқати иҷтимоӣ ва бо некӣ бар зидди зулм кор бурдан аст.
Дар маҷмӯъ, ҳастии одамон, ҳаёт ва пойдории ин олам ҳанӯз дар пояи ваҳдат ва талошҳои хирадмандон баҳри таҳкими сулҳу ҳамдигарфаҳмӣ истодааст. Аммо, новобаста аз таърихи камоли инсон, имрӯз ба ҳастии оламу одам хатарҳои эҷоднамудаи худи инсон, ба мисли терроризму экстремизм ва дигар низоъҳо таҳдид менамоянд, ки аз байн бурдани пешгирии рушди минбаъдаашон амалҳои оҷилиро металабад.
Бояд иброз дорем, ки гузаронидани ҷашни ҷумҳуриявии Ваҳдати миллӣ дар шаҳри Хоруғ аҳамияти муҳими сиёсӣ-иҷтимоӣ ва ахлоқӣ дорад. Ин тадбири басо судманд ба гиромидошти сулҳу ваҳдат ва ба хотири таҳкими ҳамаҷонибаи ин неъмати олӣ мусоидат мекунад. Ҳамзамон дар ин рӯзҳои таҷлили 19-солагии иди Ваҳдати миллӣ, ба таҳлили таърихи навин ва саргузашти миллатамон баргашта, ба чунин хулосае мерасем, ки ғояи олии ваҳдату ягонагии миллӣ дар заминаи таъмини иттиҳоду ҳамдигарфаҳмӣ, ҳамзистиву осоиштагии қавмӣ-миллӣ бояд таҳким ёфта, ҳифозати давомдор ва мақсадноки он таъмин карда шавад.
Дар амалӣ намудани ин ҳадафи миллӣ, минбаъд низ ба қавли Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон «дар сафи пеш…бояд деҳқони донапошу коргари меҳнаткаш, шоири бедордилу нависандаи ҳақиқатнигор, олими мушкилкушову қаламкаши нуктасанҷ, табиби ҳозиқу омӯзгори соҳибтадбир, хуллас, содиқтарину бовафотарин фарзандони халқро бубинем».

Ғарибшо Ғарибшоев,
номзади илмҳои фалсафа, дотсент,
директори филиали Донишкадаи ҷумҳуриявии
такмили ихтисос ва бозомӯзии кормандони
соҳаи маориф дар ВМКБ

Back to Top